شهرستان شاهرود
ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف
شهرستان شاهرود مانند سمنان و دامغان در شمار ايالات قومس قرار دارد. اين محل نيز گذرگاه نفوذ آرياي يها و به ويژه پار تها به فلات ايران بوده است. شاهرود در عهد صفويه منطقه کوچکی بود و نخستين بنای قابل توجه آن دژی بوده که به هنگام هجوم افغا نها در اين شهر ساخته شده است. با هرج و مرج دوره نادری و جن گهای آغاز تأسيس سلسله قاجار اين شهر از اهميت افتاد؛ ليکن به علت موقعيت سوق الجيشی از زمان فتحعلی شاه دوباره رو به ترقی و پيشرفت گذاشت. زبان اکثريت اهالی شاهرود فارسی به لهج هی محلی است. از صومعه و آرامگاه بايزيد بسطامی، مسجد جامع و برج کاشانه بسطام، مسجد جامع فرومد، بقعه امامزاده محمد و آرامگاه شيخ ابوالحسن خرقانی و آرامگاه ابن يمين فرومدی م یتوان به عنوان برترين آثار تاريخی اين شهرستان ياد کرد. شهرستان شاهرود با مساحت ۵۱۷۶۲ کيلومتر مربع با جمعيت ۲۳۴۸۲۵ نفر از شمال به ارتفاعات سلسله جبال البرز و شهرستا نهای گنبد کاووس، گرگان، علی آباد، مينودشت، راميان و جاجرم و از شرق به شهرستان سبزوار و از جنوب به دشت کوير و استا نهای اصفهان و يزد و از مغرب به شهرستان دامغان منتهی م یشود. آب و هوای شاهرود به نسبت پستی و بلندی و نزديکی به کوير نمک و رشته کوه البرز متغير است و به سه منطقه تقسيم م یشود: آب و هوای قسمت شمالی شامل دهستا نهای نردين، بسطام، کلات ههای غربی و شرقی فرومد، آب و هوای سردسير و کوهستانی و قسمت مرکزی شامل شاهرود، دهستا نهای حومه د هملا و ميامی است. بخش جنوبی مانند طرود، بيارجند و خوارتوران گرم معتدل است. به علت موقعيت طبيعی اين منطقه فاقد رودخانه دائمی است و فقط رودهای کوهستانی در فصل بارندگی در آن جاری و به دشت کوير منتهی م یشوند. مهم ترين اين رودها عبار تاند از: تالش که سرچشمه آن دامنه شمالی کوه شاهوار است و رودخانه کال شور که دربخش ميامی جريان دارد.
