شهرستان بشرویه
ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف
شهرستان بشرویه به مرکزیت
شهر بشرویه ، از شهرستانهای
استان خراسان جنوبی میباشد. این شهرستان تا آبان ۱۳۸۷، یکی از بخشهای
شهرستان فردوس بود که در این سال به شهرستان ارتقاء پیدا کرد.
بشرویه در شرق ایران و در شمالغربی خراسان جنوبی واقع شده است. این شهر در محدوده ۵۷ درجه تا ۵۷ درجه و ۵۹ دقیقه طول جغرافیایی شرقی از نصفالنهار مبدأ و ۳۳ درجه و ۳۱ دقیقه تا ۳۴ درجه و ۵۴ دقیقه عرض جغرافیایی شمالی از خط استوا قرار دارد. بشرویه در حاشیه کویر و در ارتفاع حدود ۸۸۰ متر از سطح دریا واقع شده است. این شهر از شمال با
بجستان، از غرب با
طبس، از جنوب با
دیهوک و از شرق با
فردوس همجوار است.
[ویرایش]
بشرویه از نظر تاریخی دارای پیشینهای کهن است. بر پایه شواهد و بناهای موجود، از جمله قلعه دختر بشرویه و محوطه تاریخی ترناو، قدمت این منطقه به پیش از اسلام بازمیگردد. در قرن پنجم هجری،
ناصرخسرو هنگام عبور از این ناحیه در دهستان رقه توقف کرده و در سفرنامه خود از آبهای روان، کشتزارها، باغها، بارو و مسجد آدینه آن یاد کرده است. شالوده شهری بشرویه نشان میدهد که این شهر از آغاز گسترش خود در دوره تیموری، با رشدی نسبتاً سریع بهعنوان یک مرکز شهری مطرح شده است. مهمترین سند کالبدی مدنیت بشرویه از همان دوران، میدان تقریباً مستطیلشکل آن در مرکز شهر و در میانه راسته اصلی بازار قدیم است که در طول زمان دستخوش تغییراتی شده است. معابر بشرویه در امتداد قناتهایی که از کوههای رقه جاری است شکل گرفتهاند. مهمترین معبر قدیمی بافت تاریخی، کوچه حسینیه رباطی و راسته بازار اصلی بوده که پس از عبور از میدان مرکزی شهر، به سمت غرب ادامه یافته و از شهر خارج میشده است. شهر قدیم بشرویه دارای چهار محله اصلی به نامهای میانده، پایینمحله، مقری و سرپل است. در این بافت تاریخی که خانههای خشت و گلی و بادگیرهای متنوع آن از گستردهترین بافتهای تاریخی خراسان جنوبی بهشمار میرود، نمونههای ارزشمندی از معماری تیموری و صفوی در بومیترین شکل خود دیده میشود. ویژگی برجسته این بافت، افزون بر سالمماندن بخشهای قابل توجهی از آن، تداوم و نفوذ الگوهای معماری در مناطق پیرامونی است؛ بهگونهای که سیر تحول معماری مسکونی را میتوان بهصورت نسبتاً کامل در خانههای تاریخی این شهر مشاهده کرد. از جاذبههای دیدنی بشرویه میتوان به خانه مستوفی بشرویه، مدرسه علمیه بشرویه، قلعه دختر بشرویه و حسینیه حاج علیاشرف اشاره کرد.
