عملیات تاخیری

عمليات تأخيري به منزله كند كردن پيشروي دشمن و وارد نمودن ضربه و تلفات به پيكره او بدون درگير شدن قطعي است ، در عمليات تأخيري هدف معطل شدن دشمن و گرفتن زمان مي باشد ، يكي از مهمترين اصول اساسي رزم تهاجم گسترده و حملات غافلگيرانه بوده كه نيروهاي مهاجم را به اهداف خود مي رساند ، با اجراي عمليات تأخيري مناسب مي توان از غافلگير شدن خودي جلوگيري كرد و طي زمان گرفته شده از دشمن نيروهاي رزمي خودي را براي عمليات سازماندهي و آماده مقابله با دشمن كرد ، سپس با ايجاد سد دفاعي مناسب اجراي عمليات پدافند نمود و دشمن را در همان مرحله اول تهاجم سركوب و منهدم كرد . البته اين نكته را در نظر گرفت كه عمليات تأخيري در زماني صورت مي گيرد كه نيروهاي خودي از لحاظ نفرات و تجهيزات بسيار كوچكتر از دشمن هستند و توان انهدام كامل دشمن را ندارند ، پس نيروهاي عمل كننده از درگير شدن قطعي به منظور انهدام كامل دشمن پرهيز كنند ، در غير اينصورت به دشمن اين اجازه داده مي شود كه كليه نيروهاي مدافع را با اجراي تاكتيك هاي گوناگون از ميان بردارد و عمليات تأخيري به صورت مطلوب صورت نگيرد . در طول تاريخ بارها فرماندهان ارشد نظامي توانستند با بهره گيري از تاكتيك عمليات تأخيري قوي ترين دشمنان خود را به زانو درآورده و شكست دهند . براي مثال اصول دكترين نظامي آلمان بر پايه حملات سريع و برق آسا طرح ريزي شده بود اما روس ها با اجراي عمليات تأخيري و مقاومت توانستند با از بين بردن نفرات ، تجهيزات آلمان ، طولاني نمودن مدت جنگ و خستگي نيروهاي مهاجم آلماني را شكست دهند .

يك طراح زيرك و زبده براي طراحي عمليات تأخيري و زدن ضربه كاري به دشمن قطعأ احتياج به اطلاعات زير دارد و بدون داشتن اطلاعات لازم اجراي عمليات موفق امكان پذير نيست ، به دست آوردن اطلاعات از طريق گشتي شناسايي ، جاسوس ، اسراي جنگي ، افراد بومي و ... امكان پذير است . در مورد مسائل زير بايد اطلاعات كافي و لازم را جمع آوري كرد:

الف-برآورد دشمن :تعداد نفرات ، نوع تجهيزات ، وضعيت نيروهاي پشتيباني ( شامل هوابرد ، هلي برد ، زرهي ، توپخانه ، سلاح هاي نامتعارف ) ، مسير حركت و هدف نهايي و شناسايي نقاط ضعف و قوت دشمن

ب-برآورد خودي :شامل شناسايي استعداد و توان عملياتي نيروهاي خودي جهت چينش آن ها در مواضع تأخير و طراحي عمليات است ، براي اين كار بايد سازماندهي ، چينش صحيح ، توجيه افراد و فرماندهي مقتدر را در نظر گرفت .

ج-وضعيت زمين :شناختن كامل مسيرها براي مستقر شدن ، درگيري و عقب نشيني ، مواضع حساس و استراتژيك ، مكان دقيق درگير شدن با دشمن ، نوع پوشش منطقه ، ميزان روشنايي و... ، همچنين وضعيت جوي در نظر گرفته شود .

عمليات تأخيري را مي توان به دو صورت عمليات منظم ( كلاسيك ) و عمليات نامنظم ( چريكي ) اجرا كرد .

در جنگ هاي منظم و كلاسيك عمليات تأخيري به اين شكل انجام مي شود كه قبل از هر چيز نيروها به سه رده با وظايف زير تقسيم شوند و اجراي عمليات كنند :

1-رده تأمين : اين نيروها در مواضع استراتژيك يا لبه جلويي منطقه نبرد مستقر مي شوند و برقراري تأمين را به عهده مي گيرند .

2-رده پدافند مقدم : رده فوق مهمترين وظيفه را در عمليات تأخيري به عهده دارد ، بيشترين نيروها در اين رده متمركز مي شود تا جلو پيشروي سريع دشمن را بگيرند ، نفرات شركت كننده در اين رده بايد در موضع خود مستقر شوند و اصول استتار ، اختفا و پوشش را رعايت نمايند ، پس از دستور فرماندهي با دشمن درگير شده و تا دستور عقب نشيني درگيري را ادامه دهند ، بعد از دستور عقب نشيني با رعايت كامل اصول تاكتيكي از راه هاي پوشيده و مخفي عقب نشيني كنند .

4-رده احتياط : اين رده حجم كمتري از لحاظ نفرات نسبت به ساير رده ها دارد ، كار اصلي رده احتياط ايجاد پوشش آتش لازم براي حمايت رده پدافند مقدم هنگام قطع درگيري و عقب نشيني مي باشد .

در جنگ هاي نامنظم و چريكي نيز عمليات تأخيري عمدتأ به شيوه هاي زير اجرا مي شود :

1-كمين : غافلگيري دشمن از اركان اصلي اينگونه عمليات ها است

2-تخريب و انفجار : در بسياري از مواقع كه دشمن قصد عبور از منطقه را دارد مي توان با شناسايي مسير عبور دشمن و قطع يا مسدود نمودن مسير با استفاده از مواد منفجره حركت او را متوقف و به تأخير انداخت ، انفجار در پل ها ، تونل ها ، خطوط راه آهن و ... از جمله اين اقدامات است .

 

3- ایجاد ميدان موانع

 

در اجراي عمليات تأخيري حين درگير شدن با دشمن بايستي به نكات زير توجه داشت :

1-موضع مناسب : بايد در نقطه اي واقع شده باشد كه از آن بتوان دشمن را به راحتي ديد و او را زير نظر گرفت و نسبت به آن برتري آتش داشت .

2-رعايت اصول استتار ، اختفا ، پوشش : داشتن استتار و اختفا تأثير به سزايي در غافلگير شدن دشمن دارد و درصورتيكه اين دو اصل رعايت نگردد دشمن سريع حالت پدافندي به خود گرفته و قبل از اينكه به موقعيت مورد نظر برسد درگيري آغاز مي شود ، پوشش مناسب مي تواند جان پناهي در برابر آتش دشمن باشد .

3-ايجاد سد آتش : بايستي نيروهاي شركت كننده در عمليات تأخيري به شكلي روي دشمن ايجاد سد دشمن كنند كه آرايش دشمن به هم ريخته و قبل از اينكه حالت پدافندي به خود گيرد با اين كار نبايد اجازه داد كه دشمن پاسخ آتش بدهد ، دقت در تيراندازي نيز از اركان اصلي ايجاد سد آتش بوده و حجم آتش زياد به تنهايي كارساز نمي باشد .

4-برپايي ميدان موانع : موانع به تنهايي مي تواند حركت دشمن را موقتأ متوقف و يا آهسته كند ، از موانع مي توان استفاده تاكتيكي كرد براي مثال دشمن را در نقطه دلخواه نگه داشته و سپس روي آن آتش كرد و از ورود دشمن به نقاط استراتژيك و ... جلوگيري نمود ، البته در نظر داشته باشيد كه موانع به تنهايي قادر نيست دشمن را به صورت دائم متوقف كند بلكه وقفه اي در حركت او ايجاد مي كند .

 

نكات زير را بايستي در اجراي عمليات تأخيري در نظر گرفت :

1-نقاط ضعف دشمن را شناسايي و از آن طريق به دشمن ضربه زد .

2-نيروهاي تأمين را حتمأ در نظر گرفت ، بدون داشتن تأمين افراد خودي ممكن است محاصره و به اسارت درآيند .

3-از درگيري قطعي با دشمن اجتناب كرد ، اين كار باعث تلف شدن افراد خودي مي شود .

4-در صورت امكان و آمادگي افراد خودي به دشمن شبيخون زده و او را در شب مورد تهاجم قرار داد .

5-نيروها را در مواضع به صورت پراكنده چيد ، اين كار علاوه بر چند برابر نمايش دادن خودي باعث مي شود در صورت اصابت گلوله هاي سنگين حداقل تلفات به خودي وارد شود

خواندن 3558 دفعه