کشته؛شهید؛شهادت

کشته در نبرد : کُشته‌شُده در نَبَرد اصطلاحی است که غالباً به افرادی اطلاق می‌شود که در حین عملیات جنگی ، درگیری مسلحانه میان اقوام توسط نیروهای دشمن کشته شده‌اند. قربانیان می‌توانند از میان نظامیان، و نیز افراد عادی حاضر در میدان جنگ باشند؛ گرچه از این اصطلاح بیشتر در خصوص نظامیان کشته شده در جنگ استفاده می‌شود.این اصطلاح در مورد کشته‌شدگانی که در مرگ آنها نیروهای دشمن نقش مستقیم نداشته‌اند کمتر بکار گرفته می شود. حوادثی مانند سوانح رانندگی در حین جنگ، سقوط هواپیما در اثر نقص فنی، کشته‌شدن توسط آتش سلاحهای نیروهای خودی و حوادث تروریستی غیر جنگی.بسیاری از جوامع از کشته‌شدگان نبرد مرتبط با میهن‌شان با احترام یاد می‌کنند و برای حفظ خاطره این افراد بناهای یادبود متعددی می‌سازند.

کشته در راه خدا (شهید) : شهید لفظی عربی از ریشه «شَهَدَ» و به معنای شاهد و حاضر بودن و گواهی دادن است.در مجمع البحرین آمده است: شهادت یعنی کشته شدن در راه خدا. در معنای وسیع آن، شهید کسی است که در راه یک آرمان والا و برای دفاع از مرزهای حکومت و  هویت دینی (الهی) کشته شده است و شهادت آن است که آدمی به راه خداوند و در جهاد با دشمنان خداوند جان بازَد.وجه تسمیه چنین قتلی به شهادت، بدین جهت است که ملائکه رحمت بدین صحنه حضور یابند و بر این وجه، شهید به معنای شهود است، یا بدین سبب که خدا و فرشتگانش به داخل شدن شهید به بهشت گواهی دهند و یا بدین لحاظ که شهید به همراه انبیا در قیامت بر دیگر امم گواهی دهند و یا چون شهید زنده و حاضر است، به موجب آیه: «أَحْیَاءٌ عِندَ رَبِّهِمْ یُرْزَقُونَ (1) شهدا زنده‏اند و نزد پروردگارشان روزی داده میشوند» و یا به این جهت که وی به شهادت حق قیام نمود تا کشته شد.(2)

همیشه در تاریخ ملت‏ها روزهایی پیش میآید که بدون ایثار و فداکاری و دادن قربانیان، بسیاری از خطرات برطرف نمیشود، و اهداف بزرگ و مقدس محفوظ نمیماند. این جا است که گروهی مؤمن و ایثارگر باید به میدان آیند و با نثار خون خود از آیین حق پاسداری کنند. در منطق اسلام به این گونه افراد "شهید" گفته میشود.در اسلام کمتر کسی به پایه و عظمت شهید میرسد؛ شهیدانی که آگاهانه و با اخلاص نیت به سوی میدان نبرد حق و باطل رفته، و آخرین قطرات خون پاک خود را نثار میکنند. اگر تاریخ اسلام را ورق زنیم، میبینیم قسمت مهمی از افتخارات را شهیدان آفریده و بخش عظیمی از خدمت را آنان کرده‏اند. نه تنها دیروز، امروز نیز فرهنگ سرنوشت ساز "شهادت" است که لرزه بر اندام دشمنان میفکند، و آن‏ها را از نفوذ در دژهای اسلام مأیوس میکند.

ویژگی شهید : شهید، آگاهانه و خالصانه، حق را یاری می‌کند و به باطل هجوم می‌برد و جان خویش را به مخاطره می‌اندازد و از این رو، شهادت را مرگ با عزّت یا شرافتمندانه‌ترین مرگ دانسته ‌اند.

 


منابع

1 – سوره آل عمران _ آیه 169.

2 - شیخ فخرالدین طریحی، مجمع البحرین، ج الربع الثانی، ص 553.

 

 

 

صفحات مرتبط با این پرونده

شهید و شهادت در قران

شهید و شهادت در روایات

 

پیوند به دیگر وبگاه ها

 

خواندن 2859 دفعه